
Jurnal
Google Search Console-un AI axtaris hesabatlari - sayt sahiblerine AI Overviews ve AI Mode kimi generativ axtaris xususiyyetlerinden gelen gosterishleri (impressions) ayri-ayri izlemek imkani veren yeni bir performans paneli. Bu alatlar saytlarin AI axtarisinda goru-nub-gorunmeyeceyini birbacha idareetme imkani da verir.
Google, Search Console-a iki yeni eksperimental xususiyyet elave etmekdedir. Birincisi, sayt sahiblerine oz resurslarinin AI Overviews ve AI Mode kimi generativ axtaris xususiyyetlerinde gosterilip-gosterilmeyeceyini nezaret etmek ucun toggle (kecid duymeси). Ikincisi, bu AI kanallarindan gelen gosterisleri adi axtaris trafikinden ayiran musteqil performans hesabatlari. Search Engine Journal-in 2025-ci ildeki hesabatina gore, Google AI Overviews artiq ayda 1 milyard-dan cox sorgunun neticesinde aktivleshir - bu onu klassik "10 movqe" mexanizminden tamam ferqli bir goruntunme kanalina ceviri.
Azerbaycanda rəqəmsal biznes getdikcə inkişaf edir. Bakidaki KOBI-lerin ve korporativ strukturlarin saytlari artiq yalniz klassik Google siralamasi ile deyil, ChatGPT, Perplexity ve Google AI Mode kimi platformlarin verdiyi cavablarla da rəqabət aparir. Yeni Search Console hesabatlari sayesinde sayt sahibi iki suala cavab ala bilecek: "AI axtarishindan nece gosterish alıram?" ve "Bu gosterisler klik ve musterige cevrilirmi?"
Google-un AI sistemleri saytlari sitat kimi gostermek ucun bir nece kriteriyaya fikir verir. Bu kriteriyalar hem klassik SEO, hem de yeni GEO (Generative Engine Optimization) prinsiplerini ehate edir.
Hesabatlar acildiqdan sonra duzgun oxumaq stratejik qarar ucun vacibdir. Adi Click-Through Rate (CTR) metrikasi burada ferqli davranir, cunki AI Overviews bezen istifadecini sayta kecirmeden sualini cavablayir.
BrightEdge-in 2025-ci il araşdirmasina gore, B2B sektorunda axtaris sorgularinın 68%-i AI Overviews teteqqle bitir - yeni istifadeci hemin sayta getmir. Bu deya saytlara trafik azalir, lakin marka sitat alirsa, dolayi yolla etibar qazanir. Azerbaycan bazarinda bu prosess 2025-2026 illeri arasında kecid merhelesindedir. Bakinin iri korporativ musterileri ve KOBI-leri ucun bu an GEO strategiyasini qurmaq, sabah rəqabetdə qalmaq demekdir.
Google hazirda xususiyyeti Boyuk Britaniyali sayt sahiblerinin mueyyен bir qismi ile test edir. Rəsmi açıqlamaya görə, uğurlu pilot mərhələdən sonra qlobal açılım planlanır, lakin konkret tarix açıqlanmayıb.
Bu, sayt tipine gore deyishir. Informasiya saytlari ucun AI sitat almaq marka gorunurluyunu artirsa da, e-ticare saytlari ucun AI Overviews-de yer almaq birbacha satis donuşumunu tetiklede biler. Toggle-i aktivlesdirmeden evvel bir ay boyunca AI kanal metriklarinizi muqayise edin, sonra qerar verin.
Texniki surset tek kriter deyil, lakin Google-un kendi Core Web Vitals rehberligine gore yavaş yuklenen saytlar hem klassik axtarisda, hem de AI siyahilarinda dezavantajlidir. Google Search Central tovsiyesine esasen, LCP (Largest Contentful Paint) 2.5 saniyeden ashagi olan saytlar teknik baximindan "good" statusu alir ve AI sistemleri ucun daha etibarli hesab edilir.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro