
Jurnal
Microsoft Clarity AI sitat sorğuları (grounding queries) - bu funksiya, süni zəka sistemlərinin (Copilot, ChatGPT, Perplexity) hansı açar söz sorğuları əsasında saytınızın məzmununu sitat kimi götürdüyünü birbaşa göstərir. 2025-ci ildə bütün Clarity istifadəçilərinə açılan bu alət, SEO mütəxəssislərinə AI axtarış görünürlüyü üzərində əvvəlki alətlərin heç birinin verə bilmədiyi məlumatı təqdim edir.
Microsoft Clarity, 2025-ci ildə bütün istifadəçilər üçün "grounding queries" funksiyasını aktiv etdi. Bu funksiya sadəcə bir analitik yenilik deyil: süni zəka mühərrikinin (xüsusilə Microsoft Copilot) saytınızın hansı məzmununu, hansı sorğu əsasında sitat kimi götürdüyünü tam olaraq görə bilirsiniz. SEO Journal-ın eksperti Dan Taylor-un qeydlərinə görə, bu məlumat əvvəllər mövcud olmayan bir görünürlük qatını açır.
Sadə dillə desək: bir istifadəçi Copilot-a sual yazanda, AI cavab formalaşdırmaq üçün müəyyən saytlara müraciət edir. Clarity indi həmin müraciətin arxasındakı dəqiq sorğu sözlərini sizə göstərir.
"Grounding query" - AI sisteminin istifadəçi sualına cavab tapmaq üçün veb indeksə göndərdiyi daxili axtarış ifadəsidir. İstifadəçinin yazdığı sual ilə grounding query fərqli ola bilər. Məsələn, istifadəçi "Bakıda ucuz veb sayt sifarişi" yazırsa, AI arxada "Azerbaycan affordable website development agency 2025" kimi bir grounding query işlədə bilər.
Microsoft Clarity-nin yeni panelində "AI Citations" bölməsi altında grounding query siyahısı görünür. Hər bir sorğunun yanında hansı URL-in sitat götürüldüyü, nə qədər trafik axdığı və hansı sessiyaların bu kanaldan gəldiyi göstərilir. Proses üç mərhələdən ibarətdir:
Google Search Console-un axtarış sorğusu hesabatına bənzər, lakin AI axını üçün xüsusi hazırlanmış bu alət, GEO (Generative Engine Optimization) strategiyasının əsas ölçü vasitəsinə çevrilir.
Bakıda və ümumən Azərbaycanda rəqəmsal bazarda iştirak edən şirkətlər üçün bu dəyişiklik kritik bir fürsəti işarə edir. Gartner-in 2025 proqnozuna görə, axtarış sorğularının 30%-dən çoxu artıq ənənəvi axtarış sistemlərini yan keçərək AI asistanlarına yönəlir. Bu tendensiya Azərbaycan bazarında da sürətlə özünü göstərməkdədir.
Clarity-dən topladığınız grounding query datasını dörd istiqamətdə işlətmək mümkündür. Bu iş axını həm ənənəvi SEO, həm də GEO (Generative Engine Optimization) üçün eyni dərəcədə effektivdir:
Ənənəvi SEO-da hədəf Google-un birinci səhifəsindəki mövqedir. GEO-da isə hədəf AI cavablarının içindəki sitat blokudur. Bu iki hədəf çox vaxt fərqli məzmun strategiyası tələb edir. Microsoft Clarity-nin grounding query funksiyası, ilk dəfə olaraq, bu iki hədəf arasındakı performans fərqini ölçülə bilən məlumatla ortaya qoyur.
Bu birləşmə, xüsusilə Azərbaycanda onlayn satış həyata keçirən, korporativ sayt idarə edən və ya lokal xidmət təklif edən şirkətlər üçün strateji üstünlük deməkdir.
Bəli. Microsoft Clarity tamamilə pulsuz bir analitik alətdir. 2025-ci ildə AI sitat funksiyası bütün istifadəçi hesablarına açılmışdır. Yalnız saytınıza Clarity izləmə kodunu quraşdırmanız kifayətdir. Əlavə abunə və ya ödəniş tələb olunmur.
Birbaşa ölçüm Copilot (Bing əsaslı) üçündür. Lakin ekspertlər qeyd edir ki, grounding query məlumatından çıxan məzmun strukturu dərslərini ChatGPT, Perplexity və Google AI Overview üçün də tətbiq etmək mümkündür. Çünki bu sistemlərin məzmun seçim məntiqləri bir çox oxşar prinsipə söykənir: aydın cavab strukturu, yüksək informasiya sıxlığı, mötəbər mənbə işarəsi.
Azərbaycan bazarında grounding query analizi hələ geniş yayılmamışdır. Bu isə erkən tətbiqçilər üçün ciddi üstünlük deməkdir.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro