
Jurnal
Microsoft Web IQ - sun'i intellekt agentlerini Bing axtaris indeksi ile elaqelendiren bir sira grounding API-lardir. Bu sistem tam sehifeler deyil, konkret parcalar qaytarir, bununla da AI modellerin emal etdiyi kontekst miqdarini azaldir ve cavabların dəqiqliyini artırir.
Microsoft Web IQ, sun'i intellekt sistemlerinin Bing-in axtaris indeksinden real vaxt melumat cekmesine imkan verən API dəstədir. Adi axtarisdan ferqli olaraq, Web IQ tam sehife metnini deyil, sualın cavabı olan konkret parçaları qaytarir. Bu yanaşma ChatGPT, Copilot ve oxşar AI agentlerinin daha az resurs sərfedərək daha dəqiq cavab verməsinə şərait yaradır.
Search Engine Journal-in 2025-ci il ilin iyun ayında yayımladığı məlumata görə, Microsoft bu sistemin qiymətlendirmesi, API sənədləşməsi ve ümumi əlçatanlıq tarixini hələ açıqlamamışdır. Hazırda şirkət maraq bildirənlərdən ərizə qəbul edir.
Ənənəvi axtarış API-ları URL siyahısı və ya tam sehife məzmunu qaytarır. Web IQ fərqli bir yanaşma seçir: sorğuya uyğun olan mətn parçalarını - yəni "passage-level" nəticələri - birbaşa AI agentine ötürür. Bu arxitektura üç əsas üstünlük yaradır:
Gartner-in 2025-ci il proqnozuna görə, axtarış sorğularının 30%-dən çoxu 2026-cı ilədək ənənəvi axtarış mühərrikini bypass edərək AI agentləri vasitəsilə cavablandırılacaq. Bu tendensiya Azərbaycan bazarı üçün də aktual olmağa başlayır: Google AI Overviews artıq Azərbaycandan edilən sorğularda görünür, ChatGPT istifadəçi sayı isə 2024-cü ildən bəri sür'ətlə artır.
Web IQ kimi grounding API-larının yayılması ilə birlikdə saytınızın AI sistemlərinin sitat gətirəcəyi qaynağa çevrilməsi üçün bir neçə texniki tələb önə çıxır:
Bakıda fəaliyyət göstərən bizneslər üçün bu yenilik iki tərəfli bir fürsət deməkdir. Birincisi, rəqiblərinizin saytı AI grounding sistemlərinin standartlarına uyğun qurulmayıbsa, düzgün arxitektura ilə qurulmuş saytınız ChatGPT, Copilot və Perplexity kimi sistemlərdə üstünlük qazana bilər. İkincisi, Bing-in Azərbaycan bazarındakı payı hələ Google-a çatmasa da, Microsoft Copilot-un korporativ mühitdə sür'ətlə yayılması Bing indeksinin əhəmiyyətini artırır.
Texniki SEO tədbirləri bu strategiyanın əsasını təşkil edir: sür'ətli yüklənmə (95+ PageSpeed), semantik HTML strukturu, hər səhifədə aydın entity-yə fokuslanma, çoxdilli dəstək - bunların hamısı həm ənənəvi axtarış, həm də AI grounding sistemlərinin tələblərinə cavab verir.
Bing Search API, DataForSEO və oxşar xidmətlər URL siyahıları və metadata qaytarır; AI agent bu məlumatı emal etmək üçün əlavə addımlar atmalıdır. Web IQ isə birbaşa sorğuya uyğun mətn parçasını qaytarır - bu isə agent iş axınlarında əlavə emal mərhələsini aradan qaldırır. Microsoft-un açıqlamasına görə, bu yanaşma xüsusilə çoxaddımlı reasoning agentlərinin səmərəliliyini artırmaq üçün nəzərdə tutulmuşdur.
Hələ yox. Microsoft hazırda maraq bildirənlərdən ərizə qəbul edir. Qiymət, API sənədləşməsi və ümumi əlçatanlıq tarixi 2025-ci ilin ikinci yarısı üçün gözlənilir, lakin rəsmi tarix açıqlanmayıb.
Bing indeksindəki mövcudluq zəruri şərtdir, lakin kifayət deyil. Web IQ passage keyfiyyətini - yəni hər paraqrafın müstəqil məlumat vahidi kimi nə qədər aydın olduğunu - da nəzərə alır. Strukturlaşdırılmış məzmun, aydın başlıqlar və semantik HTML bu göstəricini yaxşılaşdırır.
Əvvəlcə texniki bazanı möhkəmləndirin: 95+ PageSpeed, mobile-first dizayn, strukturlaşdırılmış məlumat sxemləri. Sonra məzmun arxitekturasını passage-level prinsipinə uyğun qurun: hər bölmə bir sual-cavab vahidi kimi işləsin.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro