
Jurnal
Auditoriya hədəfləmə - brendin potensial müştərilərini davranış, maraq və niyyət əsasında müəyyənləşdirərək onlara uyğun məzmun və reklam çatdırma prosesidir. Signal-itkisi erasında cookie məlumatları azaldıqca, insan psixologiyasına əsaslanan R.E.M. çərçivəsi (Resonance, Empathy, Meaning) rəqəmsal marketinqdə əsas üstünlük mənbəyinə çevrilir.
Son 5 ildə Google Analytics nümunəli məlumat toplamasına keçdi, üçüncü tərəf cookie-lər aradan qalxdı, iOS məxfilik yeniləmələri reklam izləməni köklü şəkildə dəyişdirdi. Nielsen 2024 hesabatına görə, marketoloqların 63%-i ənənəvi hədəfləmə siqnallarının etibarlılığında ciddi azalma qeydə alıb. Bu o deməkdir ki, əvvəllər məlumat vasitəsilə cavablanan "auditoriyam kimdir?" sualına indi insan anlayışı ilə cavab vermək lazımdır.
Azərbaycanda da vəziyyət eynidir. Bakıdakı KOBİ-lərin böyük hissəsi hələ də köhnə izləmə metodlarına güvənir və nəticədə reklam büdcəsini effektsiz xərclənir. Düzgün qurulmuş sayt arxitekturası və R.E.M. prinsipləri isə bu boşluğu bağlayır.
R.E.M. üç əsas prinsipə söykənir: Resonance (rezonans), Empathy (empatiya) və Meaning (məna). Bu çərçivə, rəqəmsal marketinqdə psixoloji anlayışı analitik məlumatın yerinə qoymur, əksinə onu tamamlayır.
Bakıdakı rəqəmsal marketinq praktikasında müşahidə edilən ən geniş yayılmış səhvlər bunlardır:
Gartner 2025 hesabatına görə, birinci tərəf məlumat (first-party data) gələcəyin ən dəyərli marketinq aktivinə çevrilir. Bu o deməkdir ki, saytınızı insanların könüllü məlumat buraxdığı bir məkana çevirmək - forma doldurmaq, abunə olmaq, hesab açmaq - prioritet olmalıdır.
Azərbaycan internet bazarında smartfon penetrasiyası 85%-i keçib (AzIntel 2024). Bu rəqəm o deməkdir ki, Bakıdakı hər 5 potensial müştəridən 4-ü sizi mobil cihazda axtarır. Yavaş yüklənən, köhnə izləmə sxemlərinə bağlı saytlar bu auditoriyaya çatmaqda ciddi çətinlik çəkir.
R.E.M. çərçivəsinin Azərbaycan KOBİ-ləri üçün praktik tətbiqi sadədir: müştərinizin dilini öyrənin, onun real narahatlığını məzmuna çevirin, saytınızı siqnal toplamağa hazır edin. Korporativ saytlar üçün bu üç addım rəqəmsal satışı orta hesabla 2-3 dəfə artıra bilər.
Cookie izləməsinin azalması Azərbaycandakı saytları da birbaşa əhatə edir. Google Analytics 4 artıq tam deyil, nümunəvi məlumat işlədilir. Bu vəziyyətdə saytın texniki keyfiyyəti (sürət, mobil uyğunluq) və məzmunun axtarış niyyəti ilə uyğunluğu daha kritik hala gəlir. 95+ PageSpeed puanı olan saytlar daha çox siqnal toplamağa imkan verir.
Bəli, R.E.M. xüsusilə KOBİ-lər üçün əlverişlidir. Böyük büdcəsiz, mürəkkəb analitika qurğusu olmadan da tətbiq edilə bilər. Müştərinizlə danışın, onların sözlərini öyrənin və həmin sözləri saytınızın məzmununa yerləşdirin. Bu sadə addım, ödənişli reklamdan daha effektiv nəticə verə bilər.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro