
Jurnal
AI görünürlüyü (AI visibility) - brendin ChatGPT, Perplexity, Google AI Overview kimi süni intellekt sistemlərinin cavablarında sitat gətirilmə və tövsiyə edilmə səviyyəsidir. 2025-ci ildə aparıcı brendlər Reddit-dən strateji istifadə edərək AI sistemlərindəki görünürlüklərini 90 gün ərzində 2000%-ə qədər artırmışdır.
Google, ChatGPT və Perplexity istifadəçilərin suallarına cavab verərkən müəyyən mənbələrə üstünlük verir. Bu mənbələrin siyahısına düşmək - yəni AI sistemlərinin sizi sitat gətirməsi - artıq ənənəvi SEO-dan az əhəmiyyətli deyil. Search Engine Journal-ın 2025 hesabatına görə, alıcıların 67%-i son satın alma qərarını Reddit kimi icma platformlarında oxuduqları rəylərə əsasən verir.
Azərbaycanda korporativ sayt sahibləri və KOBİ-lər bu tendensiyadan xəbərdar olsa da, əksəriyyəti hələ də AI görünürlüyünü aktiv şəkildə idarə etmir. Bu, rəqabət üstünlüyü əldə etmək üçün açıq bir pəncərədir.
Reddit postları və şərhləri ChatGPT, Perplexity və Google AI Overview tərəfindən yüksək etibarlılıq siqnalı kimi qiymətləndirilir. Bunun səbəbi sadədir: real istifadəçilərin real təcrübələri AI sistemləri üçün birinci əl məlumat mənbəyidir.
Strateji Reddit iştirakı brendinizin AI cavablarında görünmə ehtimalını əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Bu, passiv deyil, aktiv bir prosesdir.
Search Engine Journal-ın vebinar məlumatlarına əsasən, ən effektiv brendlər aşağıdakı ardıcıllığı izləyir:
Bakıda fəaliyyət göstərən bir KOBİ üçün bu strategiya nə kimi görünür? İlk addım, hədəf müştərilərinizin hansı platformalarda sual verdiyini müəyyən etməkdir. Azərbaycanda onlayn satış sahəsindəki brendlər üçün bu, yalnız Reddit deyil, eyni zamanda yerli forumlar və Facebook qrupları da ola bilər.
Vacib məqam budur: AI sistemləri mənbə seçərkən coğrafi əlaqəliliyi nəzərə alır. "Bakıda ən yaxşı..." kimi axtarışlarda yerli mənbələrə üstünlük verilir. Bu, Azərbaycan bazarında fəaliyyət göstərən şirkətlər üçün böyük üstünlükdür - düzgün strategiya ilə qlobal brendlərlə rəqabət aparmaq mümkündür.
Ənənəvi SEO-dan fərqli olaraq, AI görünürlüyünün ölçülməsi hələ tam standartlaşmayıb. Perplexity Analytics, ChatGPT-nin istinad etdiyi URL-lərin izlənməsi və Google AI Overview monitorinqi bu sahədə istifadə edilən əsas üsullardır.
Xeyr, tamamlayıcı strategiyalardır. Google axtarış nəticələri hələ də böyük trafik mənbəyi olmağa davam edir. Lakin Gartner-in 2024 proqnozuna görə, 2026-cı ilə qədər ənənəvi axtarış həcminin 25% azalması gözlənilir - bu da AI kanallarının əhəmiyyətini artırır. Uğurlu brendlər hər iki kanalı paralel idarə edir.
Reddit-in birbaşa Azərbaycan auditoriyası məhduddur. Lakin strategiyanın əsl dəyəri fərqlidir: Reddit-dəki ingilis dilindəki məzmun ChatGPT və Perplexity tərəfindən indekslənir və bu sistemlər Azərbaycan istifadəçilərinin ingilis dilindəki axtarışlarına cavab verərkən həmin məzmuna istinad edir. Bundan əlavə, eyni prinsipləri yerli platformalara tətbiq etmək - Azerbaycanlılar üçün Facebook qrupları, LinkedIn, yerli forumlar - oxşar nəticə verir.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro