
Jurnal
2026-cı ilin yanvarında Google, US12536233B1 nömrəli patent aldı. Altı mühəndis tərəfindən hazırlanan bu patent, veb səhifələrinin artıq insan tərəfindən ziyarət edilməyəcəyi, əksinə süni intellekt agentlərinin məlumat toplamaq üçün strukturlaşdırılmış datanı birbaşa oxuyacağı yeni bir dövrdən bəhs edir. Bu o deməkdir ki, sizin saytınıza heç kim daxil olmadan, bir AI sistemi iş saatlarınızı, qiymətlərinizi, xidmətlərinizi öyrənib istifadəçiyə cavab verə bilər. Bəs bu dəyişiklik Azərbaycanda biznes sahibləri üçün nə məna daşıyır?
Əgər veb saytınız yalnız gözəl görünmək üçün hazırlanıbsa, lakin içindəki məlumatlar maşınların oxuya biləcəyi formada deyilsə, siz bu yeni rəqəmsal yarışdan kənarda qalırsınız.
Klassik SEO anlayışında yüksək sıralama əldə etmək üçün düzgün açar sözlər, keyfiyyətli mətn və keçidlər kifayət edirdi. Lakin GEO (Generative Engine Optimization) dövrünə keçərkən oyunun qaydaları dəyişdi. İndi əsas sual budur: AI sistemləri sizin saytınızdan nə qədər asanlıqla məlumat oxuya bilər?
ChatGPT, Google Gemini, Perplexity kimi platformalar gündəlik milyardlarla sorğu emal edir. Bu AI sistemlər istifadəçi sual verəndə cavab üçün müxtəlif veb mənbələrə müraciət edir. Əgər saytınız düzgün strukturlaşdırılmamışsa, AI sistemi sizi qaçıra bilər. Düzgün hazırlanmış saytın üstünlükləri bunlardır:
Azərbaycan bazarında hər gün yeni rəqiblər meydana çıxır. Bakıda sahibkarlıq artır, onlayn alış-veriş genişlənir, B2B sektoru da rəqəmsallaşır. Bu şəraitdə yalnız "saytım var" demək kifayət etmir. Saytınızın texniki arxitekturası, sürəti, strukturlaşdırılmış məlumatı - hər şey rəqabət üstünlüyünüzü müəyyən edir.
Bəli, fərqlənir - lakin bir-birini tamamlayır. Klassik SEO Google-un axtarış nəticələrindəki mövqeyinizə fokuslanır. GEO (Generative Engine Optimization) isə ChatGPT, Gemini, Perplexity kimi AI platformalarının saytınızı düzgün oxuyub istifadəçilərə təqdim etməsinə yönəlir. Bu ikili yanaşma saytınızın həm ənənəvi, həm də AI axtarış nəticələrində görünməsini təmin edir.

Tehran Bayramov
Təsisçi, SaytPro